Çinli otomobil üreticileri internet trollerine savaş açıyor: Cezalar hapse kadar uzanıyor
1/3 
Çinli otomotiv devi Great Wall Motor (GWM), organize biçimde hareket eden internet trollerini yeni Wey Lanshan modelinin itibarına zarar vermekle suçluyor ve kampanyayı düzenleyenlere karşı hukuki yollara başvuracağını söylüyor. Bu, münferit bir olay değil. BYD, Xiaomi, Xpeng ve diğer Çinli otomobil üreticileri benzer davaları daha önce kazandı; sonuçlar binlerce avroluk tazminatlardan hapis cezalarına kadar uzandı. Çin otomotiv sektöründeki sert rekabet sosyal medyaya da taşındı. Burada yanlış bilgiler, fiyat savaşı kadar etkili bir silaha dönüşebiliyor.
GWM, yeni Wey Lanshan'ı hedef alan bir saldırı tespit etti
Great Wall Motor'un hukuk departmanı, ikinci nesil Wey Lanshan'ın tanıtımı sırasında sosyal medyada şüpheli hareketler tespit etti.
GWM'ye göre onlarca hesap, gece boyunca kısa aralıklarla neredeyse aynı olumsuz yorumları paylaştı. Bazı mesajlar aynı saniyede, aynı ifadelerle yayımlandı.
Şirket, bu davranışı organize bir karalama kampanyasının işareti olarak görüyor ve kampanyayı düzenleyenleri hukuken sorumlu tutacağını söylüyor. İddia edilen saldırıya rakip bir otomobil üreticisinin karıştığını ortaya koyan herhangi bir kanıt ise şu ana kadar kamuoyuna sunulmadı.
Bu anlaşmazlığın zamanlaması tesadüf değil. Wey, yeni Lanshan için 9 Kasım'da ön sipariş almaya başladı. Beş veya altı koltuklu versiyonları bulunan lüks şarj edilebilir hibritin Çin'deki başlangıç fiyatı yaklaşık 35.000 avro.
Modelin teknik güçlü yanları arasında 800 voltluk elektrik mimarisi, 6C hızlı şarj, dört tekerlekten yönlendirme ve gelişmiş sürüş destek sistemleri bulunuyor.
GWM'nin satışlarda yeni bir başarıya ihtiyacı var. Wey'in ekim ayı satışları geçen yılın aynı dönemine göre %31,9 düşerek art arda beşinci aylık gerilemesini kaydetti. Yeni modelin lansmanı etrafındaki olumsuz gündem, şirketin durumunu daha da zorlaştırıyor.
Xiaomi'yi eleştiren blog yazarına 20 ay hapis cezası
En dikkat çekici örnek Xiaomi ile ilgili.
Çinli otomotiv blog yazarı Gao, Ağustos 2024'te Xiaomi SU7 ile Zeekr 007'nin çarpışma güvenliğini karşılaştıran bir video yayımladı. Video, Xiaomi'nin elektrikli otomobilinin kapılarının çarpışmadan sonra açılmadığı ve acil çağrı sisteminin çalışmadığı izlenimini yarattı.
Yaklaşık üç milyon kez izlenen video, Xiaomi'nin güvenliği konusunda geniş çaplı bir tartışma başlattı.
Ancak yargılama sırasında, videoyu hazırlayanların testten önce otomobilin elektrik sistemine müdahale ettiği ve batarya hasarına ilişkin yanıltıcı materyal kullandığı ortaya kondu.
Temmuz 2026'da Pekin'deki bir mahkeme, Gao'yu 20 ay hapis ve 100.000 yuan, yani yaklaşık 12.000 avro para cezasına çarptırdı.
Xiaomi, şubat ayında bir başka davayı da kazandı. Mahkeme, otomotiv haber platformu AutoReport'un işletmecisinin şirkete beş milyon yuan, yani yaklaşık 610.000 avro ödemesine, yanıltıcı içeriği kaldırmasına ve kamuoyu önünde özür dilemesine hükmetti.
Bu karar ilk derece mahkemesince verildi; kesinleşip kesinleşmediği doğrulanmadı.
BYD, 37 içerik üreticisine dava açıyor
BYD'nin yaklaşımı daha da sistematik.
Şirket, Haziran 2025'te 37 sosyal medya hesabına karşı hukuki süreç başlattığını duyurdu ve 126 hesabı daha yakın takibe aldı.
BYD, organize şekilde yanlış bilgi yayan kişilerin belirlenmesine yardımcı olanlara da para ödülü veriyor. Ödüller yaklaşık 6.000 avrodan 600.000 avronun üzerine kadar çıkıyor.
Bir vakada soruşturmacılar, bir içerik üreticisinin BYD otomobillerinin kendiliğinden alev aldığı izlenimini yaratmak için yanan başka araçların videolarını kullandığını ortaya koydu.
Mahkeme, söz konusu kişinin videoları kaldırmasına, kamuoyu önünde özür dilemesine ve tazminat ödemesine hükmetti.
Xpeng de bataryalardaki su hasarı ve garanti kapsamında hizmet verilmemesi hakkında doğrulanmamış iddialar yayan bir içerik üreticisine karşı açtığı davayı kazandı. Tazminat 100.000 yuan, yani yaklaşık 12.000 avro oldu.
Ayrı bir olayda Çin polisi, Xpeng hakkında yapay zekâyla üretilmiş yanıltıcı bir videoyu yayan kişiye on günlük idari gözaltı uyguladı.
Great Wall, internet trolleriyle daha önce de mücadele etti
GWM'nin mevcut hukuki işlem tehdidi, şirketin itibarını mahkemede korumaya yönelik ilk girişimi değil.
Daha önceki bir anlaşmazlıkta mahkeme, Great Wall'u kötüleyen bir içerik üreticisinin ilgili içeriği kaldırmasına, kamuoyu önünde özür dilemesine ve 200.000 yuan, yani yaklaşık 24.000 avro tazminat ödemesine hükmetti.
Şirket, Ağustos 2026'da dört içerik ajansının 30'dan fazla hesap üzerinden 160'ı aşkın yanıltıcı video yayımladığı başka bir vakayı duyurdu.
GWM'nin başvurusu üzerine polis, kampanyaya karışan kişileri tespit ederek haklarında hukuki işlem başlattı.
Bu geçmiş, mevcut Wey Lanshan vakasının arka planını daha ciddi kılıyor. GWM daha önce organize biçimde yanlış bilgi yayanların tespit edilmesine ve hesap vermelerine yardımcı olmuştu.
Davalar tüketicileri mi koruyor, eleştirileri mi susturuyor?
Çin otomotiv sektöründeki durum temel bir soruyu gündeme getiriyor. Bir otomobil üreticisinin rekabet avantajı sosyal medyadaki itibarına giderek daha fazla bağlı hâle geldikçe kamuoyu algısı değerli bir ticari kaynağa dönüşüyor. Sahte hesaplar, üzerinde oynanmış videolar ve yapay zekâyla üretilmiş içerikler bu algıyı etkilemek için kullanılabiliyor. Öte yandan üreticilerin giderek sertleşen hukuki adımları başka bir risk doğuruyor: Meşru eleştiriler de itibara zarar verme olarak yorumlanabilir.
Bir otomobil üreticisi bağımsız testlere, olumsuz değerlendirmelere ve müşteri memnuniyetsizliğine tahammül etmek zorunda. Ancak uydurma kanıtları kasten yaymak farklı bir konu.
İkisi arasındaki ayrım kritik önem taşıyor. Hukuki süreçler kanıtlanmış yanlış bilgilere odaklanırsa hem üreticilerin hem de tüketicilerin korunmasına yardımcı olur. Şirketler meşru eleştirmenleri de hukuki işlemle tehdit etmeye başlarsa bağımsız otomotiv gazeteciliği zarar görebilir.
Avrupa otomotiv sektörü yeni bir rekabet biçimini hesaba katmalı
Çinli üreticilerin Avrupa'ya açılması, itibar oluşturmaya yönelik çabalarının ve sosyal medyadaki rekabetlerinin Avrupa'daki alıcılara da giderek daha fazla ulaşması anlamına geliyor.
BYD, GWM, Xpeng ve diğer şirketler hâlihazırda köklü Avrupalı otomobil markalarıyla rekabet ediyor. Yeni bir modelin başarısını yalnızca teknik özellikleri, fiyatı veya kalitesi değil, çevrim içi değerlendirmeler ve sosyal medyanın şekillendirdiği imajı da belirliyor.
Avrupa'daki hukuk sistemleri de hakaret ve haksız rekabete ilişkin kurallar aracılığıyla şirketleri korurken ifade özgürlüğü kamuya açık eleştirileri koruyor.
Çin'in deneyimi, otomotiv sektöründeki rekabetin fabrikaların ve satış salonlarının ötesine geçerek mahkeme salonlarına taşındığını gösteriyor. Xiaomi davası, üzerinde oynanmış bir otomobil testinin hapis cezasıyla sonuçlanabileceğini ortaya koydu. BYD ve Xpeng tazminat kazandı; GWM de aynı yolu izlemeyi planlıyor.
Ancak Wey Lanshan vakasında iddia edilen karalama kampanyasını kimin düzenlediği henüz kanıtlanmış değil. Şimdilik bu, üreticinin bir iddiası; mahkemece tespit edilmiş bir ihlal değil.
